Sûrebaşı Tezhiplerinde Desen Çeşitliliğini Sağlayan Unsurların Alanya Müzesi 487 Envanter Numaralı Kur’an-ı Kerîm Örneğinde İncelenmesi
Yazarlar (2)
Ummuhan Kaçar
Doç. Dr. Muhammet BİLGEN Kastamonu Üniversitesi, Türkiye
| Makale Türü |
Özgün Makale
(ESCI dergilerinde yayınlanan tam makale)
|
||
| Dergi Adı | Art Sanat Dergisi | ||
| Dergi ISSN | 2148-3582 Dergi Bilgileri (2021) | ||
| Dergi Tarandığı Indeksler | Gelişen Kaynaklar Atıf İndeksi (ESCI) EBSCO Sanat ve Mimarlık Kaynak TÜBİTAK-ULAKBİM TR Dizin İslam Dünyası Bilim Atıf Merkezi (ISC) Ortadoğu ve İslami Kaynaklara Erişim (AMIR) Uluslararası Ortaçağ Bibliyografyası (IMB) SOBİAD Sosyal Bilimler Atıf İndeksi Akademik Araştırmalar İndeksi (Acar indeksi) Arastırmax JournalTOC'ler AraştırmaÖnlüğü Türkçe Eğitim Endeksi DOAJ Scopus | ||
| Makale Dili | Türkçe | Basım Tarihi | 07-2021 |
| Kabul Tarihi | 30-06-2021 | Yayınlanma Tarihi | 10-08-2021 |
| Cilt / Sayı / Sayfa | 8 / 16 / 329–354 | DOI | 10.26650/artsanat.2021.16.0011 |
| Makale Linki | https://iupress.istanbul.edu.tr/tr/journal/art-sanat/issue/year2021-vol0-issue16-re | ||
| UAK Araştırma Alanları |
Tezhip
Hat
Cilt
|
||
| Özet |
| Müze ve kütüphanelerde korunan yazma eserler arasında nüsha sayısı bakımından Kur’an-ı Kerimler ilk sıralarda yeralmaktadır. Tezyin edilmiş Kur’an-ı Kerim nüshaları koleksiyonların nadide eserlerini oluşturmaktadır. Mushaf tezyinatgeleneğinde karşımıza çıkan alanlardan birisi de sûrebaşı (başlık, unvan) tezhipleridir. Kur’an-ı Kerim’de mevcut yüz on dörtadet sûrenin yüz on ikisinde (Fatiha ve Bakara sûresi hariç), yer alan sûrebaşı tezhiplerinde kullanılan desen sayısı, eseregöre değişiklik göstermektedir. Nakkaşhanede, sanat merkezlerinde veya zengin kitap hamilerinin desteğiyle hazırlananeserlerde tezyinat yoğunluğu ve desen çeşitliliği artmaktadır. Desenlerde görülen motiflerin; formu, büyüklüğü, sıklığı,çeşitleri, denge, espas vb. unsurlar üslupların karakteristik özelliklerini yansıtırlar. Bu özellikler, istinsah tarihi belli olmayanyazma eserlerin dönem tahmininde yararlanılan kıstaslardandır. Yazma eserlerin, yapılan bilimsel araştırmalarla yazılıolarak kayıt altına alınması ve gelecek nesillere aktarılması önem arzetmektedir. Bu nedenle yapılan çalışmada klasiküslupta hazırlanmış ve istinsah tarihi belli olmayan Konya Yazma Eserler Bölge Müdürlüğü’nde korunan Alanya Müzesi487 Envanter Numaralı Kur’an-ı Kerîm kapsamında, sûrebaşı tezhiplerinde görülen desen çeşitliliğini sağlayan unsurlarüzerinde durularak, kullanılan kompozisyon, biçim, teknik ve motif özellikleri sistematik bir yol izlenerek değerlendirilmiştir. |
| Anahtar Kelimeler |
| Classical period | Gilding | Manuscript | Pattern | Qur’an |
| Atıf Sayıları | |
| Google Scholar | 4 |