Çeviride özel isimler: Charles Dickens’ın A Christmas Carol adlı eseri örneğinde özel isimlerin aktarımı üzerine bir inceleme
Yazarlar (2)
Öğr. Gör. Dr. İlknur BAYTAR Kastamonu Üniversitesi, Türkiye
Seda Dural
Yargıtay
Makale Türü Açık Erişim Özgün Makale (Ulusal alan endekslerinde (TR Dizin, ULAKBİM) yayınlanan tam makale)
Dergi Adı RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi
Dergi ISSN 2148-7782
Dergi Tarandığı Indeksler TR DİZİN
Makale Dili Türkçe Basım Tarihi 06-2021
Cilt / Sayı / Sayfa – / 23 / 999–1011 DOI 10.29000/rumelide.949972
Makale Linki https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1814847
UAK Araştırma Alanları
İngilizce Mütercim Tercümanlık
Özet
Özel isimlerin çevirisi son zamanlarda çeviri çalışmaları alanında büyük ilgi uyandırmaktadır ve özel isimlerin çevrilip çevrilemeyeceği hususu alanda tartışılagelen konular arasındadır çünkü bu isimlerin çevrilip çevrilmemesi üzerine araştırmacılar arasında bir fikir birliği yoktur; fakat bu durum özel isimlerin bir dilden başka bir dile aktarımının çevirmenler için zorlu ve uğraştırıcı bir süreç olduğu gerçeğini değiştirmemektedir. Bu sebeple, özel isimlerin nasıl çevrileceği üzerine fikir birliğine varılmamış olsa da, bu konuda birçok görüş ve yöntem ileri sürülmüştür. Bu bağlamda, Hermans’ın (1988: 13-14) özel isimlerin çevirisi için ortaya koyduğu; kopyalama (copy), transkripsiyon (transcription), ikame (substitution), sözlük anlamıyla çevirme (translation), çıkarma (non-translation), cins (tür) isimle yer değiştirme (replacement) stratejileri kapsamında, bu çalışmada Charles Dickens tarafından yazılan ve dünya klasikleri arasında sayılan A Christmas Carol (Bir Noel Şarkısı) adlı eserin Türkçe çevirisi, çevirmenin kararları ve Hermans’ın stratejilerine uygunluğu açısından incelenecektir. Çalışmada seçilen kaynak metnin Türkçe çevirisinde, her ne kadar kullanım sıklıkları arasında büyük farklılıklar olmasa da, çevirmenin sırasıyla en çok sözlük anlamıyla çevirme (translation) ve kopyalama (copy) stratejilerini tercih ettiği görülürken; transkripsiyon (transcription) ve ikame (substitution) stratejilerini aynı oranda kullandığı ve en az sıklıkla ise cins (tür) isimle yer değiştirme (replacement) ve çıkarma (non-translation) stratejilerini tercih ettiği sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Çeviri | özel isimler | çeviri stratejileri | edebi çeviri | özel isimlerin çevirisi