Examination of botanical gardens as urban green and open spaces in terms of ecosystem services: The case of Iasi Botanical Garden, Romania
Yazarlar (1)
Doç. Dr. Merve KALAYCI KADAK Kastamonu Üniversitesi, Türkiye
Makale Türü Açık Erişim Özgün Makale (Ulusal alan endekslerinde (TR Dizin, ULAKBİM) yayınlanan tam makale)
Dergi Adı Anadolu Orman Araştırmaları Dergisi
Dergi ISSN 1309-856X
Dergi Tarandığı Indeksler TR DİZİN
Makale Dili Türkçe Basım Tarihi 06-2025
Cilt / Sayı / Sayfa 11 / 1 / 180–190 DOI 10.53516/ajfr.1684808
Makale Linki https://dergipark.org.tr/en/pub/ajfr/issue/89927/1684808
UAK Araştırma Alanları
Ekoloji, Sürdürülebilirlik ve Enerji İklim Değişikliği ve Yönetimi
Özet
Giriş ve Hedefler Günümüz şehirlerinde yaşanan kentsel-çevresel sorunlar, kent sakinlerinin doğayla bağ kurabilecekleri kamusal yeşil alanlara olan ihtiyacını daha da artırmıştır. Özellikle COVID-19 pandemisinden sonra kentli insanın kentsel açık yeşil alanlara olan bağlılığı hem fiziksel hem psikolojik iyilik hali açısından vazgeçilmez hale gelmiştir. Bu kapsamda botanik bahçeleri kentsel rekreasyon faaliyetlerinin gerçekleştirilebileceği dış mekanlardan bazılarıdır. Çok çeşitli bitkiye ve doğal oluşuma ev sahipliği yapan botanik bahçeleri, kültürel ve sosyal birçok faaliyete imkân tanımaktadır. Bu yönüyle botanik bahçeleri, ekosistem hizmetlerine de hizmet etmektedir. Çünkü ekosistem hizmetlerinin bir alt dalı olan kültürel ekosistem hizmetleri, insanların refahını arttıran toplumsal olarak da katkı sunan ve direkt olarak ekonomik olarak ölçülemeyen hizmetlerdir. Bu faydalarının yanı sıra iklimsel süreçlere de katkı sağlayabilmektedir. Botanik bahçeleri, çoğu zaman şehrin yaşayan kısımlarını temsil eder. Ayrıca, botanik bahçeleri sadece insanlar için değil, birçok diğer canlıya da ev sahipliği yapabilmektedir. Bu yönüyle, kentsel alanlarda bazı türlere habitat oluşturması, botanik bahçelerinin ekosistem hizmetlerine olan diğer faydalarındandır. Yöntemler Bu çalışmada, bakımlı yeşil alanları ile ünlü bir Avrupa kenti olan Iaşi’de yer alan Anastasie Fătu Botanik Bahçesi incelenmiştir. Yerinde gözlem ve görsel dökümantasyon yöntemiyle ekosistem servislerinin sunduğu hizmetler ve kentsel açık yeşil alan planlaması bağlamında irdelenmiştir. Bulgular Iasi Botanik Bahçesi, ekosistem hizmetleri bağlamında doğaya ve insan refahına olumlu yönde katkı yapmaktadır. Özellikle eğitim ve rekreasyonel açıdan sağladığı katkı düzeyi, botanik bahçelerinin önemini ortaya koymakta ve literatürdeki çalışmalarla örtüşmektedir. Sonuçlar Çalışma alanının kentsel açık yeşil alan bağlamında özellikle kültürel ekosistem servislerine hizmet ettiği tespit edilmiştir. Etkinlikler ve ekosistem servisleri özelinde öneriler geliştirilmiştir.
Anahtar Kelimeler