Kurumsal Sürdürülebilirlik Raporlaması (ESG) Yapan Şirketlerde Nakit Temelli Finansal Dayanıklılık Analizi: BİST 30 Endeksinde Bir Uygulama
Yazarlar (2)
Prof. Dr. Faruk DAYI Kastamonu Üniversitesi, Türkiye
Erhan Gürleyen
| Makale Türü |
Özgün Makale
(Ulusal alan endekslerinde (TR Dizin, ULAKBİM) yayınlanan tam makale)
|
||
| Dergi Adı | Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi | ||
| Dergi ISSN | 2147-5717 | ||
| Dergi Tarandığı Indeksler | TR DİZİN | ||
| Makale Dili | Türkçe | Basım Tarihi | 05-2026 |
| Kabul Tarihi | 13-05-2026 | Yayınlanma Tarihi | 19-05-2026 |
| Cilt / Sayı / Sayfa | 15 / 42 / 261–285 | DOI | 10.54600/igdirsosbilder.1921491 |
| Makale Linki | https://doi.org/10.54600/igdirsosbilder.1921491 | ||
| UAK Araştırma Alanları |
İşletme Finansı
|
||
| Özet |
| Bu çalışma, geleneksel tahakkuk esaslı kârlılık göstergelerinin kriz dönemlerindeki yapısal kısıtlarını aşarak, kurumsal sürdürülebilirlik (ESG) raporlaması yapan Borsa İstanbul (BİST) 30 endeksindeki banka dışı şirketlerin nakit temelli finansal dayanıklılık profillerini analiz etmeyi amaçlamıştır. Araştırmada, 26 şirketin 2019-2024 yıllarını kapsayan küresel pandemi, yüksek enflasyon ve parasal sıkılaşma süreçlerindeki nakit yaratma ve şokları absorbe etme kapasiteleri incelenmiştir. Nakit Karşılama, Operasyonel Nakit Karşılama, Borç Servis Dayanıklılığı ve Nakit Üretim Gücü rasyoları hesaplanmış; dönemsel gelişimler medyan, dayanıklılık profilleri ortalamalar üzerinden analiz edilmiştir. Bulgulara göre, 2020 pandemi şokunda benimsenen “nakde kaçış” stratejisiyle likidite tamponları güçlendirilmiş; ancak 2024'teki parasal sıkılaşma ve artan finansman maliyetleriyle bu rezervler erozyona uğramıştır. İşletmelerin nakit üretme kapasiteleri 2024'te %12,4 seviyesinde tutunsa da, rekor finansman giderleri nedeniyle borç servis dayanıklılığının 1,06x gibi teknik temerrüt sınırına çok yakın kritik bir eşiğe gerilediği saptanmıştır. Şirketlerin faiz yükünü çevirebilmek adına operasyonel nakitlerini tüketmeleri, stok likidite rezervlerini savunmasız bırakmıştır. Öte yandan, ESG ekosistemindeki şirketler arasında nakit yönetimi açısından belirgin ayrışmaların bulunduğu; sürdürülebilirlik vizyonunun ancak etkin bir likidite stratejisiyle birleştiğinde dış şoklara karşı koruyucu bir kapasite yarattığı saptanmıştır. Performans ölçümünü “nakit temelli hayatta kalma likiditesi” eksenine taşıyan araştırma; işletme likiditesinin dış şoklara karşı korunmasında nakit akış … |
| Anahtar Kelimeler |
| Kurumsal Sürdürülebilirlik (ESG) | Finansal Dayanıklılık | Nakit Akış Analizi | BİST 30 | Likidite Yönetimi |
BM Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
| Atıf Sayıları | |
| Google Scholar | 2 |