Sovyet Sinemasında Aile Propagandası: Pavlik Morozov Filmi Örneği
Yazarlar (2)
Arş. Gör. Salih ERTOSUN Kastamonu Üniversitesi, Türkiye
Arş. Gör. Güzide KAYITMAZBATIR Kastamonu Üniversitesi, Türkiye
Makale Türü Özgün Makale (Diğer hakemli uluslarası dergilerde yayınlanan tam makale)
Dergi Adı The Journal of International Civilization Studies
Dergi ISSN 2548-0146
Dergi Tarandığı Indeksler EBSCOHost, EuroPub, Academindex, ROAD, İSAM- Türk Tarih, Edebiyat, Kültür ve Sanat Tarihi Makaleleri Veri Tabanı, OJOP | Online Journal Platform & Indexing Association, Research Bib, İndex Copernicus, Cite factor, ASOS, SIS, SOBİAD
Makale Dili Türkçe Basım Tarihi 05-2026
Cilt / Sayı / Sayfa 11 / 1 / 80–100 DOI 10.58648/inciss.1801013
Makale Linki https://doi.org/10.58648/inciss.1801013
UAK Araştırma Alanları
Film Eleştirisi Sinema Kuramları
Özet
Sovyetler Birliği’nde aile hiçbir dönemde liderin, devletin, partinin ya da kolektifin önüne konmamıştır. Bu anlayış doğrultusunda Bolşevikler, bireylerin aileye değil devlete sadakat göstermesini sağlamak amacıyla çeşitli politikalar geliştirmiştir. 1920’lerde şekillenmeye başlayan bu politikalar, Sovyetler Birliği’nin yıkılışına kadar farklı biçimlerde varlığını sürdürmüştür. Aile kurumunun yerine devleti koymayı hedefleyen bu ideolojik yönelim, propaganda araçlarıyla da desteklenmiştir. Bu çalışmada, söz konusu politikaların ve propagandaların bir örneği olan Pavlik Morozov anlatısı ele alınmıştır. Pavlik Morozov, babasını yasa dışı faaliyetleri nedeniyle ihbar eden ve bu yüzden hayatını kaybeden bir çocuktur. Çalışmanın örneklemini oluşturan Pavlik Morozov (Lev Durasov, 1963) filmi, bu anlatının sinemaya uyarlanmış hâlidir. Bu bağlamda, anlatının hangi amaçla oluşturulduğu ve aile kurumu üzerindeki etkileri incelenmiştir. Ayrıca anlatının zaman içindeki dönüşümü ve filmin bu değişimlere nasıl uyum sağladığı betimsel analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Analiz sonucunda, Morozov anlatısının değişen aile politikalarına bağlı olarak yumuşatıldığı, ancak propaganda aracı olarak kullanılmaya devam ettiği sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Propaganda filmi | Sovyetler Birliği | Sovyet Ailesi | Pavlik Morozov